نمای سنتی – نمای سنتی ایرانی – طراحی نمای سنتی

نمای سنتی و اصالت شهر

گسترش شهرها در چند دهه اخیر باعث شده است تا پیش‌از آنکه چشمان بیننده با معماری جدید شهری خو بگیرد، طرح‌های دیگری به اجرا درآیند. همۀ آدم‌ها این روزها از تغییرات ناگهانی اطرافشان ناخشنودند.  خیلی از جوانان نسل جدید دوست دارند به قسمت‌های قدیمی شهر بروند و نمای سنتی خانه‌ها و مغازه‌ها را در آنجا ببینند. شهرداری‌ها هم به این نتیجه رسیده‌اند که محله‌های قدیمی را با همان نمای سنتی شان بازسازی کنند و یا اینکه اگر ساختمان جدیدی قرار است در بافت سنتی شهر اجرا شود، ملزم به رعایت ساخت نمای سنتی باشد. 

این مسائل باعث شده تا معماران به سمت نمای سنتی گرایش پیدا کنند. استفاده از نمای سنتی می­‌تواند اصالت کار شما را نشان دهند و همچنین به شهر چهرۀ زیباتری ببخشد. چهر­ه‌ای که برای انسانی که به گذشته‌اش تعلق خاطر دارد، بسیار آرامش­ بخش خواهد بود.

معماری سنتی و انواع آن در مناطق مختلف کشور

احتمالا این سوال برای شما پیش آمده که معماری سنتی دقیقا چیست و چه نوع معماری را می­‌توان معماری سنتی نامید. در یک معماری مدرن می‌توان از نمای سنتی استفاده کرد؟ برای پاسخ به سوالاتتان درباره معماری و نمای سنتی با ما همراه باشید. معماری سنتی در ایران دارای ویژگی‌های خاصی است.  این معماری در فضای شهرهایی مثل تهران، معمولا به آن دسته از بناهایی اطلاق می‌شود که با الگوی دوره قاجار ساخته شده باشند.  یکی از معروف‌ترین انواع معماری سنتی سر در باغ ملی است. این سر در که خودش به تقلید از معماری فرنگی یا کلاه فرنگی غربی ساخته شده است زمانی معرف نوع جدید معماری در تهران بود و امروزه به نمادی از اصالت شهر تهران تبدیل شده است.

از آنجایی که معماری مناطق مختلف در ایران با توجه به شرایط اقلیمی و جغرافیایی آنجا طراحی شده است، معماری سنتی در هر جای ایران ویژگی‌های مختص به خود را دارد. بعضی از شهرهای توریستی مثل یزد هم علاوه بر اینکه بافت سنتی در مرکز شهر باید حفظ گردد، اگر خانه‌ای در این قسمت‌ها ساخته شود باید با همان معیار معماری سنتی و نمای سنتی خانه‌های یزدی باشد.

نمای آجری سنتی با استفاده از آجر های سنتی مرغوب

نمای آجری سنتی با استفاده از آجرهای سنتی اجرا می‌شود اما اکنون  این آجرها در مقایسه با آجرهایی که در گذشته استفاده می‌شده‌اند، کیفیت بالایی داشته و خواص قابل قبولی دارند. یک معمار می‌تواند با اطمینان از کارایی آجرهای سنتی از آنان برای طراحی نماهای زیبا استفاده کند. استفاده از تکنولوژی روز پخت و کوره‌های مجهز، مواد اولیه مرغوب و … باعث پیشرفت چشمگیر خواص این آجرها در طول زمان شده است. نوع ماده اولیه استفاده شده ، مدت زمان پخت، شکل آجر، رنگ آجر می‌تواند با یکدیگر تفاوت داشته باشد و بر قیمت تمام شده آن تاثیر بگذارد. استفاده از این آجرها برای طراحی نما باعث به کارگیری ترکیبی از طرح‌های سنتی و تکنولوژی روز می‌شود.

جی اف ار سی  GFRC  در نمای ساختمان سنتی

در سال‌های اخیر بناهای سنتی مثل یک شناسنامه برای فضاهای شهری عمل کرده است. بسیاری از ساختمان‌های قدیمی بازسازی و برای استفاده عمومی بازگشایی شده‌اند. مهم‌ترین اصل در این بناها بازسازی اصولی، مقاوم و در عین حال کم هزینه است.  نمای ساختمان سنتی باید در شکل اولیه خود احیا شود و از طرف دیگر از موادی استفاده شود که در برابر آسیب‌هایی مثل باران‌های اسیدی و آلودگی مقاوم باشند. دیگر مصالح قدیمی نمی‌توانند این هدف را تأمین کنند برای همین باید از مصالحی استفاده کرد که هم قابلیت شکل گیری برای طراحی‌های سنتی را داشته باشند و هم در شرایط امروزی شهرها قابل استفاده باشند. امروزه با مصالح GFRC می‌توان به سرعت نمای ساختمان سنتی را با بازدهی بالا ترمیم و بازسازی کرد.

استفاده از پنل‌های پیش‌ساخته جی اف ار سی (GFRC) علاوه بر اینکه در زمان بازسازی صرفه‌جویی می کند، نتیجه کار را هم تضمین می‌نماید. در ساخت نمای سنتی برای بناهای جدید، طراحی‌های یونیک جی اف ار سی (GFRC) طبق سلیقه و نیاز شما برای استفاده در نمای سنتی وجود دارد که با کمک معماران و طراحان می‌توانید هر آنچه که برای نشان دادن یک نمای سنتی بی نقص و فوق العاده نیاز دارید، انتخاب کنید. اجرای طرح نمای سنتی با جی اف ار سی (GFRC) احتیاج به تجربه کافی نیز دارد.  اندازه و قطر جی اف ار سی (GFRC) در پنل‌های از پیش‌ساخته شده باید با اصول معماری سنتی هماهنگ باشند و ما به شما توصیه می‌کنیم که از خدمات متخصصین مجموعه ایناب در این زمینه مشاوره بگیرید.

مزایای استفاده از جی آر سی در نما

جی اف آر سی نمای پیشرفته‌ای است که در آن به جای به کارگیری از فولاد در بتن از الیاف شیشه در قطعات پیش‌ساخته استفاده می‌شود. این روش ازلحاظ ایمنی و اقتصادی روشی مناسب و مقرون به صرفه‌ای است. استفاده از جی اف آر سی از دهه شصت میلادی توسط انجمن پیش‌ساخته‌های بتنی کانادا صورت گرفت و توانست پاسخگوی نوآوری

 ها در طراحی سازه باشد. جی اف آر سی در مقابل با  بتن معمولی مقاومت خمشی و کششی بالایی دارد و این ویژگی آن باعث شده است در صنعت ساختمانی استفاده از آن رواج پیدا کند.

هتل النبی در شهر قم، با طراحی منحصر به فرد و سبک خاص که بازسازی نما توسط گروه ایناب انجام شد. در این پروژه ابتدا قرار بود از قطعات GFRC طرح تابان با ابعاد 90*90 سفید رنگ در ترکیب با کامپوزیت برای قاب دور قطعات و متریال آجر استفاده شود. اواخر اجرای قطعات GFRC این پروژه به دلیل زمان زیادی که اجرای آجر نیاز داشت (حدود 6 ماه) تصمیم بر این شد که قسمت‌های آجری با استفاده از GFRC تولید و اجرا شود. به صورت کلی تولید و اجرای GFRC طرح آجر این پروژه حدود 45 روز زمان برد.

در نتیجه با GFRC علاوه بر عدم محدودیت در طرح قطعات، با سرعت و کیفیت بالا نماهای خاص و متفاوتی را طراحی و اجرا کنید.

برخی از پنل های جی اف ار سی طرح سنتی ایناب

نمای ساختمان، نماهای سنتی و اصول شهرسازی

امروزه مدیران شهری به این نتیجه رسیده‌اند که ساختن نماهایی که هیچ تناسبی با فرهنگ منطقه ندارد و در هماهنگی با سایر بناها نیست، آسیب جدی به زیبایی شهر می‌زند. معماران قدیمی بدون اینکه از این اصول آگاهی داشته باشند در طراحی بناهایشان آن را رعایت می‌کردند. اگر شما در یک فضای جدید شهری زندگی می‌کنید به کار بردن نمای سنتی اشکالی ندارد به شرط آنکه بتوانید آن را با معیارهای معماری مدرن در هماهنگی قرار دهید. اتفاقا استفاده از نمای سنتی در این صورت به زیبایی بصری در شهر کمک هم خواهد نمود. اگر هم در قسمت‌های بافت قدیمی شهر تصمیم به ساخت یک بنای مدرن گرفته‌اید، نگران نباشید. شاید برایتان جالب باشد که در بسیاری از شهرهای مهم جهان مثل شانگهای یا لندن قسمت‌های قدیمی شهر مدرن‌ترین بناها را با نمای سنتی در هم آمیخته‌اند.

پیشینه کاربرد نماهای سنتی در ایران

استفاده از نماهای سنتی در ساختمان‌های جدید برای اولین بار توسط اروپایی‌ها در ایران به کار گرفته شد. در دوره پهلوی اول هنگامی که تفکرات ملی گرایانه در اوج خود قرار داشت و در عین حال شهرها به سبک غربی بازسازی می‌شدند.  علاقه به تلفیق دو نوع از معماری در میان سیاستمداران شکل گرفت. آن‌ها می‌خواستند شهری مدرن ولی با اصالت ایرانی داشته باشند. به همین دلیل از طراحان اروپایی خواستند که برای ساختمان‌های جدید شهر نمای سنتی طراحی کنند. نمونه‌ای از نمای سنتی را می‌توانید در سردر موزه ایران باستان که الهام گرفته از معماری ساسانی است و یا سردر وزارت‌امور خارجه ملهم از تزئینات معماری ببینید. البته این سبک را به سبک کلاسیک هم می شناسند. ولی در معماری، لغت کلاسیک را معمولا برای سبک رومی و یونانی به کار می‌برند.

این سبک از معماری به سرعت میان مردم هم علاقه مندانی را یافت و بسیاری از کسانی که به تاریخ ایران باستان علاقه داشتند در ساختمان مغازه‌ها، خانه‌ها و شرکت‌ها از نمای سنتی تاریخ باستان ایران استفاده کردند. مخصوصا معماری دوره هخامنشی، هر چند آجرکاری‌های معماری ساسانی برای ساخت نماهای سنتی در شهرها قابلیت اجرایی بیشتری دارد و نتیجه‌ای هماهنگ‌تر با فضای شهری ایجاد می‌کند.

بایدها و نبایدها در طراحی نمای سنتی

البته نمای سنتی تنها محدود به دو دوره باستانی و یا دوره‌های نزدیک تاریخی مثل قاجار نیست. مطالعات معماری اسلامی در ایران بسیار گسترده است و بسیاری از سبک‌های مختلف معماری مثل معماری صفوی، ایلخانی یا سلجوقی را هم در بر می‌گیرد. هر کدام از این بناها تزئینات منحصر به فردی دارند که می‌توانند در شکوه و چشم نوازی بناهای امروزی‌هم به کار بیایند. برای مثال آجرکاری‌های دوره سلجوقی، گچ‌کاری‌های ایلخانی و کاشی‌های آبی دورۀ صفوی اگر در جای خود و با طراحی مناسب و در هارمونی با سایر المان‌ها به کار گرفته شود در زیبایی ساختمان اثرگذار خواهد بود.

نمای سنتی علاوه بر اینکه زیبایی ساختمان شما را زیباتر می­‌کند، در حفظ انرژی نیز مؤثر است. معماری سنتی ایرانی با شرایط اقلیمی ایران هماهنگ است و نمای ساختمان اگر با مصالح درست اجرا شود در مصرف بهینه انرژی اثرگذار خواهد بود.  البته باید این نکته را در نظر داشت که طراحی در معماری سنتی بسیار اهمیت دارد. شما می‌توانید یک نمای سنتی ببینید و از آن خوشتان بیاید ولی باید دید که فضای شما قابلیت اجرای این طرح را به همان شکل دارد. برای همین لازم است تا از طراحانی کمک بگیرید که با نمای سنتی و طراحی آن آشنایی داشته باشند. اجرای طرح­ نمای سنتی هم اهمیت زیادی دارد. مصالح به کار رفته و مقاومت آن­ها در برابر سرما و گرما یا انجام طرح با دقت و مهارت، از نکاتی است که در گرفتن نتیجه موفق نقش اساسی دارد.

جی اف ار سی gfrc در نمای مساجد

در بسیاری از مناطق مساجد را به سبک معماری چندین سال‌پیش می‌سازند. چرا که با وجود همه پیشرفت‌هایی که ساختمان سازی داشته است، بازهم مردم فکر می‌کنند که مساجد حتما بایستی گنبدی شکل باشد و از آجر و مصالحی این چنینی در ساختمان آن به کار رود. در صورتی که این چنین نیست و مساجد در ادوار مختلف تاریخ برای مسلمانان جزء با اهمیت‌ترین مکان‌ها بوده است. به همین دلیل همواره از بهترین و متریال و تکنولوژی روز برای مساجد استفاده می‌کرده‌اند. خب در زمان‌ها گذشته آجر و گنبدی کردن جزء بهترین روش‌ها بوده است که مورد استفاده قرار می‌گرفته است. امروزه نیز باید از متریال‌هایی جدید و خاص در مساجد استفاده شود زیرا این مکان برای ما مسلمانان از اهیمت بسیار بالایی برخوردار است.

متریال های جدید به جای سنتی در مساجد 

خب همانطور که اشاره شد مساجد اهمیت بالایی دارند و بایستی به ظاهر آنها نیز اهمیت داده شود. نما برای مسجد در نزد افرادی که مسلمان نیستند اعتبار و ارزش می‌آورد. به صورت کلی نما به ساختمان اعتبار و ارزش می‌بخشد. به همین دلیل باید از تکنولوژی روز در این مکان‌ها استفاده شود. یکی از جدیدترین تکنولوژی‌ها و مناسب‌ترین‌ها برای نمای مسجد، جی اف ار سی GFRC می‌باشد. این متریال با توجه به اینکه محدودیتی در طراحی ندارد می‌توان انواع طرح‌ها و شکل‌های اسلامی را با آن طراحی کرد. با استفاده از طرح‌های و معماری اسلامی مساجد زیباتر و منحصر به فردتر می‌شوند. امروزه در مسلمانان در سراسر دنیا از این متریال بهره برده‌اند و در مساجد استفاده کرده اند.